Gdzie, jak założyć profil zaufany?

Od kilku lat w internecie można korzystać z profilu zaufanego w celu załatwienia pewnych spraw urzędowych. Okazało się to być ogromnym ułatwieniem, w szczególności w czasach pandemii i lockdownu. Jednak nie każdy wie, czym dokładnie jest profil zaufany — dziś wyjaśnimy, do czego służy i jak go założyć.

Czym jest profil zaufany

Profil zaufany to konto na platformie rządowej, które jednocześnie służy do identyfikacji podczas wypełniania wniosków lub korzystania z innych usług podmiotów publicznych online. Konto przechowuje dane takie jak imię i nazwisko, numer PESEL oraz datę urodzenia. Za pomocą tej funkcji możemy potwierdzić swoją tożsamość w internecie lub podpisać wniosek elektronicznie bez konieczności wizyty w urzędzie. Przez profil zaufany można także sprawdzić informacje na temat punktów karnych, danych medycznych z Internetowego Konta Pacjenta — w tym dane o paszporcie covidowym — oraz inne dane jak np. datę ważności dowodu czy wpis w Rejestrze Dowodów Osobistych.

W internecie za pomocą profilu zaufanego można składać wnioski o:

• dowód osobisty,
• świadczenie 500+,
• Kartę Dużej Rodziny,
• zasiłek pielęgnacyjny,
• zasiłek rodzinny,
• odpis aktu małżeństwa,
• odpis aktu zgonu,
• kartę EKUZ,
• rejestrację w urzędzie pracy jako osoby bezrobotnej.

Profil zaufany umożliwia również dostęp do wielu innych platform i serwisów administracji publicznej, dzięki czemu stanowi uniwersalne narzędzie uwierzytelniania w kontaktach z urzędami. Pozwala to na uniknięcie konieczności zakładania osobnych kont w każdej instytucji. Dzięki jednokrotnemu procesowi weryfikacji tożsamości można korzystać z usług różnych podmiotów publicznych bez powtarzania całej procedury od początku.

Dlaczego warto założyć profil zaufany

Profil zaufany ułatwia szereg formalności, które dotychczas wymagały osobistej wizyty w urzędzie. Dzięki niemu wszystkie wnioski możemy składać przez internet bez wychodzenia z domu i czekania w kolejkach. Elektroniczne wypełnianie wniosków jest także bardziej przejrzyste — formularze często zawierają podpowiedzi i walidację pól, dzięki czemu nie musimy się martwić, czy dany wniosek został źle wypełniony lub czy brakuje w nim jakiejś informacji.

Dodatkowo profil zaufany pozwala na odbiór decyzji administracyjnych i pism urzędowych w formie elektronicznej, co znacznie przyspiesza proces załatwiania spraw. Dokumenty są dostępne natychmiast po ich wydaniu — nie trzeba czekać na dostarczenie ich pocztą tradycyjną. System automatycznie powiadamia o wpływie nowych dokumentów na skrzynkę ePUAP, co eliminuje ryzyko przeoczenia terminu odbioru pisma.

Korzystanie z profilu zaufanego to również oszczędność czasu i pieniędzy — nie trzeba drukować dokumentów, robić kserokopii ani jeździć do urzędu, co generuje koszty dojazdu i parkowania. Wszystkie operacje można przeprowadzić z domu, o dowolnej porze dnia i nocy, bez względu na godziny otwarcia urzędów. Szczególnie użyteczne okazuje się to dla osób pracujących w pełnym wymiarze godzin, które mają ograniczone możliwości załatwienia spraw w tradycyjnych godzinach pracy instytucji publicznych.

Jak założyć profil zaufany za pomocą konta bankowego

Profil zaufany można utworzyć na kilka różnych sposobów, najszybciej można to zrobić przez internet. Wiele banków oferuje możliwość logowania do platformy rządowej przez konto bankowe — ten sposób nie wymaga żadnych dodatkowych formalności ani wizyty w urzędzie. Wystarczy na stronie logowania wybrać odpowiedni bank, zalogować się do bankowości elektronicznej, a następnie potwierdzić chęć założenia profilu zaufanego. Bank zweryfikuje tożsamość na podstawie danych już posiadanych i automatycznie utworzy profil.

Z tej opcji mogą skorzystać osoby, które mają konto osobiste w jednym z poniższych banków:

• Santander,
• mBank,
• ING,
• BOŚ,
• PKO Bank Polski,
• Inteligo,
• Pekao SA,
• Millennium,
• Alior Bank,
• Getin Bank,
• Crédit Agricole,
• Bank Spółdzielczy w Brodnicy,
• Bank Spółdzielczy PBS.

Lista banków współpracujących z systemem profilu zaufanego jest regularnie aktualizowana, dlatego warto sprawdzić aktualny wykaz na stronie gov.pl. Warunkiem skorzystania z tej metody jest posiadanie aktywnego konta osobistego oraz dostępu do bankowości internetowej. Proces zakładania profilu zaufanego przez bank zajmuje zazwyczaj kilka minut i nie wymaga żadnych dodatkowych dokumentów. Metoda ta jest najbardziej komfortowa, ponieważ nie trzeba instalować żadnego dodatkowego oprogramowania ani odwiedzać urzędu w godzinach pracy.

Jak założyć profil zaufany w urzędzie

Jeśli nasz bank nie posiada opcji zakładania profilu zaufanego, można to zrobić osobiście w wyznaczonym punkcie potwierdzającym. Punktem potwierdzającym jest np. oddział NFZ, urząd gminy, urząd skarbowy lub inna publiczna placówka oznaczona symbolem PZ. Podczas wizyty konieczne jest okazanie ważnego dowodu osobistego lub paszportu — urzędnik zweryfikuje tożsamość i niezwłocznie aktywuje profil zaufany.

Pełna lista punktów potwierdzających dostępna jest na stronie gov.pl — warto sprawdzić najbliższą lokalizację przed wizytą, ponieważ nie wszystkie oddziały danej instytucji oferują tę usługę. Zakładanie profilu zaufanego w urzędzie jest bezpłatne i trwa zazwyczaj kilka minut, o ile nie ma kolejki oczekujących. Przed wizytą można umówić się na konkretną godzinę przez platformę rezerwacyjną danego urzędu, co skraca czas oczekiwania i usprawnia całą procedurę.

Założenie profilu zaufanego online przez wideo rozmowę

Można to także zrobić zdalnie, na stronie rządowej wystarczy wypełnić wniosek o chęci założenia profilu zaufanego. By wniosek został rozpatrzony, będziemy musieli przeprowadzić wideo rozmowę z urzędnikiem, który podczas spotkania potwierdzi naszą tożsamość na podstawie dokumentu tożsamości okazanego przed kamerą. Dlatego do rozmowy online potrzebny jest laptop z kamerką i mikrofonem lub sprawny telefon z przednią kamerą.

W trakcie wypełniania wniosku zostaniemy poproszeni o wybranie terminu, w którym urzędnik może się z nami skontaktować — zwykle dostępnych jest kilka slotów czasowych w ciągu najbliższych dni roboczych. Internetowe zakładanie profilu zaufanego przez wideo rozmowę trwa zwykle 15 minut, z czego sama rozmowa to około 5 minut, reszta to czas na wypełnienie formularza i potwierdzenie danych.

Przed rozmową warto przygotować ważny dowód osobisty lub paszport oraz upewnić się, że połączenie internetowe jest stabilne. Urzędnik poprosi o okazanie dokumentu z obu stron oraz o wykonanie kilku prostych czynności w celu potwierdzenia, że to żywa osoba, a nie zdjęcie czy nagranie. Po pozytywnej weryfikacji profil zaufany zostaje aktywowany natychmiast. Metoda ta jest szczególnie wygodna dla osób, które nie mogą osobiście stawić się w urzędzie ze względów zdrowotnych lub zawodowych.

Bezpieczeństwo i ważność profilu zaufanego

Profil zaufany jest ważny przez 3 lata od daty jego założenia. Po tym czasie należy go odnowić — proces odnowienia przebiega analogicznie jak zakładanie nowego profilu i można go wykonać zarówno przez bank, w punkcie potwierdzającym, jak i online przez wideo rozmowę. System z wyprzedzeniem wysyła powiadomienia o zbliżającym się terminie wygaśnięcia profilu, co pozwala zaplanować odnowienie i uniknąć przerwy w dostępie do usług elektronicznych.

Dane logowania do profilu zaufanego (login i hasło) powinny być starannie chronione. Hasło musi spełniać określone wymagania dotyczące długości i złożoności — zaleca się stosowanie unikalnego hasła, którego nie używamy w innych serwisach. W przypadku podejrzenia, że dane logowania mogły wyciec, należy niezwłocznie zmienić hasło w ustawieniach profilu lub zablokować profil i założyć nowy. Warto również włączyć dwuskładnikowe uwierzytelnianie, jeśli platforma taką opcję udostępnia.

System profilu zaufanego działa w oparciu o protokoły szyfrowania i spełnia normy bezpieczeństwa wymagane dla systemów administracji publicznej. Każde logowanie jest rejestrowane, dzięki czemu użytkownik może w każdej chwili sprawdzić historię dostępu do swojego konta i wykryć ewentualne nieprawidłowości. Regularny monitoring aktywności konta pozwala na szybką reakcję w sytuacji, gdy ktoś nieupoważniony próbuje uzyskać dostęp do naszych danych.